‘Allerlei soorten mensen.’ Dat zei mijn vader altijd als ik een bijbaantje had naast school. ‘Het is goed dat je met allerlei soorten mensen leert omgaan.’ ‘ en allerlei soort werk’. Daar leerde je van en daar had je wat aan ‘in je latere leven.’ ‘En goed kijken.’

Ik had altijd een bijbaantje en ook altijd vakantiewerk toen ik op school zat. Kranten rondbrengen, aardbeien plukken, in de fabriek met zilveruitjes bij de Hero, in de winkel bij Jamin, een schoenenzaak, bij Nettorama, het huishouden doen bij deftige Duitsers aan de boulevard in Katwijk. Hij had gelijk mijn pa: allerlei mensen, allerlei werk. Het was niet allemaal even leerzaam en soms uitgesproken vervelend. En om eerlijk te zijn: het geld dat er mee verdiend werd was uiteindelijk toch het belangrijkste. Maar ik heb er inderdaad allerlei mensen ontmoet in allerlei soorten werk. Ik heb er goeie herinneringen aan. En veel geleerd, zeker ook over het omgaan en werken met collega’s.

Vorige week zag ik mijn kleindochter aan het werk in haar bijbaantje bij Mac Donald. Het zag er professioneel uit. Geconcentreerd en zelfverzekerd. In een bomvolle Mac vliegen in een paar uur honderden dienbladen met fastfood over de toonbank, vriendelijk en vlot aan tafel bezorgd door jonge mensen in Mac D kledij. Bij het weggaan kon ik het niet laten aan de collega die de deur voor ons open deed te vragen of ze het goed deed: dat meisje daar van wie ik zojuist afscheid had genomen. Hij had het gezien. Hij vertelde dat ze haar werk goed deed: een hele fijne collega. Hij maakte met zijn duim en zijn wijsvinger een rondje en maakte het bekende gebaar in de lucht. Hij wees naar haar. Ze had het gezien. Ze lachte terug.